سندوقی نیشتمانی ئەمریکا بۆ دیموکراسی پاڵپشتی دارایی درەو دەکات

null

پەیامێك بۆ دادوەرەكانی كۆمسیۆن

بڵاوکراوەتەوە لە : 13 ئاب 2018

نوسینی:

قەبارەی دەقەکان

قەبارەی دەقەکان

■  موراد غەزبان...

وەرگێڕانی: فازل حەمەڕەفعەت
بۆ بەڕێزان دادوەران لە ئەنجومەنی كۆمسیۆن، ئەوانەی كە دانران، ئەی ئەوانەی كە راسپێردراون بە ئەركی ژماردنەوە و جیاكردنەوەی دەستیی دەنگەكان و بەرپرسیارێتی چارەنوسی گەل و وڵاتتان گرتەئەستۆ و رووبەڕووی ئەركێكی مێژوویی بونەوە كە دەكرا لە رێگەیەوە درك بە و هیوایە بكرێت كە ماوە هەروەها متمانەی گەل بۆ پرۆسەی سیاسی بگەڕێننەوە و عێراق رزگار بكەن لە چارەنوسێكی نادیار و تاریك.
بەڵام بەداخەوە.. لە ئاستی بەرپرسیارێتیدا نەبوون و عێراق و گەلەكەیتان نائومێدكرد وشتێكتان هێنا كە عەقڵ باوەڕی پێناكات و بەسەر نەزان و ژیریشدا تێناپەڕێت، هاوتابوونی ئەنجامەكان بەو شێوە ترسناكە كە ناكرێت لێكدانەوەی بۆ بكرێت، جگەلەوەی بوترێت رێككەوتنێك بوو بۆ تێپەڕاندنی ئەنجامەكان و قایلبون بە ئەمری واقیع، ئەگەر نا ڤیدیۆ دزەكراوەكان و دۆسییەكانی لیژنەی لێكۆڵینەوە و ئابڕوچوونەكانی بنكەكانی دەنگدان لە عەممان و سوریا و توركیا و راپۆرتی نەتەوە یەكگرتووەكان، چییان لێهات، كە دانی نابوو بە بوونی ساختەكاریی هەروەها كۆبوونەوەی سەرۆكایەتی ئەنجومەنی وەزیران لەگەڵ دەزگای هەواڵگری و ئاسایشی نیشتمانی كە بونی پرۆسەكانی هاككردنی ئامێرەكانی سەلماند، ئەمە سەرباری لێدوانی هەندێك لە ئەندامانی لەكارلابراوی كۆمسیۆن لەبارەی پرۆسەكانی یاریكردنی "گەورە" بە ئەنجامەكان و ئەمە و دەیان بەڵگە و دۆكیۆمێنتی تر كە هیچ بوارێكیان بۆ گومان نەهێشتەوە، تەنانەت ئەگەر بۆ رێژەیەكی دیاریكراوی ساختەكارییش بێت.
دوای ئەمانە راپۆرت و ئەنجامەكانی ئێوە دێت كە هەموانی توشی شۆك كرد و ئەو تۆزە متمانەیەشی سڕییەوە كە هاوڵاتییان بە پرۆسەی سیاسی و هەڵبژاردن و بنەمای ئاڵوگۆڕی ئاشتیانەی دەسەڵات هەیانبوو، دواین بزماری لە تابوتەكەی دا و عێراقی ناشت و رادەستی چارەنوسێكی نادیار و تاریكی كرد، گەل هەمووی توڕەیە و گەل هەمووی متمانە و ئومێدی بەو روخسارانە لەدەستداوە كە ئێوە بەم كارەتان بەشداربوون لە پاراستنی دەسەڵاتیان بەسەر گەردنی گەلدا بۆئەوەی سامانەكەی بدزن و ئەوەی دەیكوژن لە رۆڵەكانی، بیكوژن.
بەڵی، عێراق لێپرسینەوەتان لەگەڵدا دەكات و مێژووش باسیدەكات كە ئێوە بوون ئەو گەندەڵانەتان رزگاركرد كە حوكمی عێراق دەكەن و بەشداربوون لەوەی بیانگەیەننە كەناری ئارام و جارێكی تر و بۆ چوار ساڵی تر پارێزگاری لە پۆستە پڕ ناز و نیعمەتەكانیان بكەن بە سەروەت و سامانی عێراقەوە، تاوەكو گەمەی پێبكەن و تێكی بدەن بەوشێوەیەی دەیانەوێت. 
گەل متمانەی نەبە سیاسەتمەدار ماوە نە دادگا نە پیاوانی ئاینی نە مەرجەع، ئەو هەمووان وەك بەشداربوو لەم رێككەوتنەدا دەبینێت و هەر ئەویشە كە تاكە زەرەرمەندە و هەریەكە لە ئێوە دەستكەوت و قازانجی خۆی بردووە.
ئێستا ئەم رێككەوتنە تێدەپەڕێت و گەل بەوە قایل دەكرێت كە بڕیارتان لێداوە، بەوپێیەی بێهیوا و ماندوو بووە و پێویستی بە پاروە نانێكە، بەڵام رۆژێك لە رۆژان كاردانەوەی گەل توشی سەرسامیتان دەكات كاتێك رادەپەڕێت و تۆڵەتان لێدەكاتەوە و ئەوكاتیش كە دەكەونە دەست گەل رێگای هەڵاتنتان نامێنێت.
هەموومان دەزانین كە ئاستی بەشداری لە هەڵبژاردنەكان 17%ی تێنەپەڕاند و بە قودرەتی قادر كرا بە 44% هەمووشمان پێشبینیمان دەكرد پرۆسەی ژماردنەوە و جیاكردنەوەی دەنگەكان ئەو رێژەیە ئاشكرابكات، بەڵام بەداخەوە ئێوە بەشداربوون لە دیزە بەدەرخۆنەكردنی تاوانەكە و بەشداریتان لە دزیەكەدا كرد.
بۆچی كۆمسیۆنتان كەمكردەوە و ناوتانزڕاند و وەكو ساختەكار ناوتان برد، كێ سەنگیان بۆ دەگەڕێنێتەوە دوای سەلماندنی ئەستۆپاكییان و پەسەندكردنی ئەو ئەنجامەی ئەوان رایانگەیاند، ئەگەر ركابەرەكەیان دادوەربێت پەنا بۆ كوێ ببەن سكاڵای خۆیان پێشكەش بكەن ؟
لێرەوە بیرتان دەخەمەوە هەموو ئەوەی لەم هەڵبژاردنانەوە بەرهەم هاتووە كە ئێوە رۆڵتان هەبوو لە ساختەكردنییدا، پوچەڵە و تانە لەسەر شەرعیەتی هەیە، نە حكومەت نە پەرلەمان نە سەرۆكایەتی بە ساختەكاریی دروست نابێ، و كەس باوەڕی پێی نییە جگە لە سودمەندبووەكان و حزبەكانیان و كۆیلەی سیمبوڵە سیاسییەكان لەگەڵ ئەوانەی خۆیانیان پێدا هەڵدەواسن.. بەڵام زۆرینەكەی گەل جوڵەیەكیان دەبێت ئەگەر دوای ماوەیەكی تریش بێت.

 

ئەمانەش ببینە

زیاتر ببینە
null

ستراتیژیی گواستنەوە لە حوکمڕانیی حزبییەوە بۆ دەوڵەتداریی نیشتمانی 

null

با کوبانێ بکەینە سیمبوڵی یەکێتیی نەتەوەییمان